Lần đầu tiên trong đời, tôi được sống trong thời mà thực phẩm trở thành hàng hóa khan hiếm nhất.
Ảnh: Unsplash / The Blowup
Dĩ nhiên, đối với tôi, thực phẩm vẫn là hàng hóa ưu tiên. Tôi chẳng mua sắm quần áo hay mỹ phẩm gì mấy, riêng tiền ăn uống hàng tháng vẫn phải trích ra một khoản đều đặn. Bởi ai mà chẳng cần ăn để sống. Cách đây một năm, khi đợt dịch đầu tiên bùng lên ở Việt Nam, nếu tôi nhớ không lầm thì vào khoảng tháng 3, tháng 4 gì đó, mọi người cũng đã kháo nhau đi mua đồ dự trữ để đề phòng siêu thị hết hàng. Lúc đó tôi đã cười vì nghĩ chuyện không nghiêm trọng đến thế. Còn nhớ những người từng xếp hàng dài xung quanh các hiệu thuốc để mua về hàng lô khẩu trang y tế, trong khi một vài kẻ xấu tận dụng cơ hội này để đầu cơ và bán khẩu trang với giá cao. Nhưng với sự kiểm soát tốt, số ca nhiễm bệnh đếm trên đầu ngón tay mỗi ngày, người dân biết tường tận tên, tuổi, địa chỉ, sinh hoạt của các bệnh nhân F0 đến mức một số người phải lên án vì tình trạng xâm phạm quá mức thông tin cá nhân, nên cơn sốt tích trữ của mọi người không kéo dài lâu.
Nhưng đợt dịch thứ tư này, tình hình thật sự căng thẳng. Và lần đầu tiên tôi được chứng kiến cảnh siêu thị hết hàng hóa, người tiêu dùng bị hạn chế số lượng hàng có thể mua, người dân thì được phát phiếu để đi chợ theo ngày không khác gì thời bao cấp. Dĩ nhiên, tôi không phải người trực tiếp chứng kiến, mọi chuyện chỉ xảy ra qua lời kể của mẹ. Nhưng tôi có thể thấy nỗi lo lắng dâng lên khi mở chiếc tủ lạnh trống lốc đi kèm những mẩu thông báo như thế này: “Hôm nay thịt heo có ít, chỉ toàn mỡ nên mẹ không mua”, “Hôm nay không có thịt bò, chỉ có ít thịt gà và heo”, “Hôm nay siêu thị ít rau, mà rau lại không tươi”. Trời! Trong vòng bán kính một ki-lô-mét xung quanh nhà tôi đếm sơ sơ cũng khoảng 5 khu chợ và cửa hàng thực phẩm, thế nhưng việc có được đủ nhu yếu phẩm cho mỗi ngày vẫn là điều khó khăn.
Nỗi lo lắng bắt đầu trào dâng. Đến mức vào một buổi sáng nọ, ngày đầu tiên mẹ tôi được đi ra ngoài theo phiếu đi chợ, sau khi nghe chuyện mẹ kể, đầu óc tôi đã váng vất đến mức khó có thể tập trung vào điều gì suốt cả ngày hôm đó. Rằng ở ngoài cửa hàng, người ta xếp hàng đông lắm, từ tận ngoài đường vào đến quầy thu ngân. Nhưng dưới trời nắng, nhiều người không hề biết họ cần có đầy đủ những thứ này để có thể mua sắm: tiền mặt và phiếu đi chợ. Bởi thiếu một trong hai đều có nghĩa họ phải quay về nhà rồi đứng xếp hàng từ đầu, mà siêu thị thì hoạt động trong thời gian giới hạn (mọi người không được ra đường sau 6h tối). Kể cả khi siêu thị có hoạt động lâu hơn, thì hàng hóa cũng không còn đủ để tới lượt họ sau mấy phen xếp hàng như vậy. Chị dâu tôi còn cám cảnh hơn – từ trong hàng, chị nhắm sẵn hai hộp đậu hũ cho bữa ăn của cả gia đình 5 miệng ăn mấy ngày tới, nhưng khi chị đến nơi thì đậu hũ đã không còn. Bác hai tôi khóc khi nghe tin đó từ công ty cách nhà gần chục cây số.
Vài ngày sau đó, bằng nhiều cách khác nhau, chúng tôi rốt cuộc cũng tạm gọi là bình ổn nguồn cung thiết yếu. Dĩ nhiên là không quá tự do và sung túc như ngày thường, nhưng ít ra vẫn đủ ăn, đầy đủ các món cơ bản. Cô bạn nối khố của mẹ tôi là người chuyên cung cấp thực phẩm cho những gia đình trong khu phong tỏa, đều mỗi ngày ghé sang nhà tôi để cho lúc thì bó rau, lúc thì ít đậu, lúc thì ly chè bé xíu, mặc dù mẹ tôi chẳng hô lên là cần. Nhưng cô bảo: “Nhắm nhà L không có nên ghé cho.” Chúng tôi cũng bắt đầu sử dụng cách đặt hàng chung từ nhiều người quen khác nhau rồi chia ra cho mỗi nhà trong xóm một ít. Nói xóm nghe cho to, chứ kỳ thực chỉ xoay xung quanh bốn nhà bác hai, nhà tôi, cậu ba và dì út. Nhưng thế thôi cũng đã phải lo toát mồ hôi rồi, vì đường sá thời gian này không phải dễ đi, khi cứ vài trăm mét lại có một chốt chặn. Ở phường chúng tôi ở cũng có một phương án khá – các cán bộ phường sẽ là trung gian vận chuyển thực phẩm từ người sản xuất đến các hộ gia đình, vì xung quanh khu này nhiều đất, nhiều hộ gia đình cũng chính là người sản xuất. Thế nên, lần đầu tiên, tôi cảm nhận được sinh hoạt hàng ngày của gia đình mình phụ thuộc vào người khác nhiều như vậy.
Bây giờ, khi mở tủ lạnh và nhìn thấy những bó rau xanh rờn, thấy miếng thịt to đủ ăn cho vài bữa, thấy chục trứng gà và vịt nằm im ngay ngắn là tôi đã thấy mình may mắn lắm rồi. Những bữa cơm quen thuộc hàng ngày, giờ chỉ cần cơm lành, canh ngọt, là chẳng khác nào cao lương mỹ vị.
Leave A Comment